Açık Bankacılık (Open Banking) Nedir?
Bankaların, müşterinin açık onayıyla verilerini güvenli API'ler üzerinden uygulamalarla paylaşmasını sağlayan yaklaşım; işletmeler için finansal otomasyonun temelini oluşturur.
Açık bankacılık (open banking), bankaların finansal verilerini ve bazı işlevlerini —müşterinin açık onayıyla— standart ve güvenli API'ler (uygulama programlama arayüzleri) aracılığıyla üçüncü taraf uygulamalara açmasıdır. Böylece bir yazılım, müşterinin izniyle onun banka hesabı hareketlerini okuyabilir veya belirli işlemleri gerçekleştirebilir.
Temel fikir basittir: finansal veriye erişimin kontrolü müşterededir ve bu erişim, güvenli standartlarla, izlenebilir biçimde sağlanır.
Nasıl çalışır?
- Onay: Müşteri, bir uygulamanın belirli banka verilerine erişmesine açık rıza verir.
- Güvenli bağlantı: Uygulama, bankanın API'sine şifreli ve kimlik doğrulamalı bir kanaldan bağlanır.
- Veri paylaşımı: Banka, yalnızca onay verilen kapsamdaki veriyi (ör. hesap hareketleri) paylaşır.
- Geri çekme: Müşteri verdiği izni dilediği zaman geri çekebilir.
Türkiye'de açık bankacılık
Türkiye'de açık bankacılık ve ödeme hizmetleri, ilgili mevzuat ve düzenleyici otoriteler (bankacılık ve ödeme sistemleri alanındaki kurumlar) çerçevesinde yürütülür. Bankaların paylaştığı veriye erişim, güvenli API standartları ve müşterinin açık onayı üzerine kuruludur. Bu düzenlenmiş yapı, hem veri güvenliğini hem de işletmelerin bu veriyi meşru biçimde kullanmasını sağlar.
İşletmelere ne sağlar?
Açık bankacılık, işletmeler için pek çok süreci mümkün kılar:
- Farklı bankalardaki hesap hareketlerini tek uygulamada toplama,
- Nakit durumunu ve tahsilatları gerçek zamanlı izleme,
- Banka hareketlerini muhasebe/ERP sistemine otomatik aktarma,
- Mutabakatı hızlandırma ve manuel veri girişini azaltma.
Kısacası açık bankacılık, banka entegrasyonu gibi finansal otomasyon çözümlerinin altında yatan altyapıdır.
Güvenlik ve gizlilik
Açık bankacılıkta veri erişimi her zaman müşterinin onayına dayanır ve genellikle salt-okunur biçimde kullanılabilir; yani uygulama veriyi görüntüler ama para transferi başlatmaz. Erişim şifreli kanallardan, kimlik doğrulamalı olarak yapılır ve izlenebilir. İşletmeler bu veriyi kullanırken KVKK ve bilgi güvenliği ilkelerine uygun davranmalıdır.
Tana Bank, açık bankacılık altyapısı üzerinden 29'dan fazla bankayla entegre çalışır; hareketlerinizi salt-okunur olarak toplar ve ERP'nize otomatik aktarır.
Tana Bank'ı İncele →Sık sorulan sorular
Açık bankacılık güvenli mi?
Açık bankacılık, düzenlenmiş ve güvenli API standartları üzerinden çalışır. Verilere yalnızca müşterinin açık onayıyla ve genellikle salt-okunur biçimde erişilir; müşteri bu izni dilediğinde geri çekebilir.
Açık bankacılık ile işletmeler ne yapabilir?
Farklı bankalardaki hesap hareketlerini tek uygulamada toplayabilir, nakit durumunu gerçek zamanlı izleyebilir ve bu veriyi muhasebe/ERP sistemlerine otomatik aktarabilir.
Açık bankacılık para transferi başlatır mı?
Açık bankacılık hem bilgi paylaşımını hem de ödeme başlatmayı kapsayabilir; ancak birçok iş uygulaması yalnızca hesap bilgisi okur ve para transferi başlatmaz.